เมืองกรุงเก่า หรือจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ทุกครั้งที่ผมมาเยือนจังหวัดนี้ สิ่งหนึ่งคือไปทำบุญไหว้พระตามวัดต่างๆ ที่มีอยู่มากมายในจังหวัดแห่งนี้ และวันนี้ก็ได้มาทำบุญไหว้พระ และสักการะสมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี หรือสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ที่วัดพิชัยสงคราม ตำบลกะมัง อำเภอพระนครศรีอยุธยา ตามตำนานวัดพิชัยสงคราม เป็นวัดราษฎร์โบราณ ครั้งสมัยกรุงศรีอยุธยา ส่วนจะสร้างเมื่อไหร่ ใครเป็นผู้สร้าง ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัด 
ในพระราชพงศาวดารกรุงธนบุฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) กล่าวถึงวัดพิชัยสงคราม พอสรุปความได้ว่า ณ วันเสาร์ขึ้น 4 ค่ำ เดือนยี่ ปีจอ อัฐศก (จุลศักราช 1128 ตรงกับพุทธศักราช 2309) ขณะที่กองทัพพม่าล้อมกรุงศรีอยุธยาอยู่ พระยาวชิรปราการ (สิน) เจ้าเมืองตาก ประเมินสถานการณ์สงครามว่ากรุงศรีอยุธยาจะต้องเสียให้แก่กองทัพพม่าอย่างแน่นอน เพราะข้าราชการ แม่ทัพนายกองขาดความเป็นธรรม ขาดความสามัคคีที่จะร่วมแรงร่วมใจกันต่อต้านกองทัพพม่า
จึงพร้อมด้วยพรรคพวกทหารหาญร่วมอุดมการณ์ ประมาณ 1 พันคน ฝ่ากองทัพพม่าทางทิศตะวันออก ข้ามลำน้ำป่าสัก รวมพล ณ วัดพิชัย เวลาค่ำ ร่วมให้สัตยาธิษฐานต่อพระประธานในพระอุโบสถ ขอให้เดินทางโดยปลอดภัย กลับมากู้กรุงศรีอยุธยา มีชัยชนะต่อข้าศึก ในขณะนั้นก็เกิดอัศจรรย์ฝนโปรยลงมาเป็นมหาพิชัยฤกษ์ก่อนออกเดินทางไป มีชัยชนะต่อกองทัพพม่าที่ติดตามโจมตี ทิ้งกรุงศรีอยุธยา ซึ่งถูกเพลิงเผาผลาญไว้เบื้องหลัง ผ่านเมืองนครนายก เมืองระยอง ตั้งมั่นรวบรวมไพร่พล ที่เมืองจันทบุรี จนกลับมากอบกู้อิสรภาพ มีชัยชนะต่อข้าศึกโดยเด็ดขาด และปราบดาขึ้นครองราชย์สมบัติเป็นพระเจ้ากรุงธนบุรี ได้รับการถวายพระเกียรติเป็นสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชวัดพิชัยคงเป็นวัดร้างมาแต่ พ.ศ.2309 ก่อนเสียกรุงศรีอยุธยา จนสมัยรัตนโกสินทร์ ประมาณสมัยรัชกาลที่ 4 หรือรัชกาลที่ 5 ชาวบ้านมีจิตศรัทธาร่วมใจกันบูรณปฏิสังขรณ์ขึ้นใหม่ ขนานนามมงคล อันเป็นเหตุการณ์จากประวัติศาสตร์ เป็นอนุสรณ์ว่า วัดพิชัยสงคราม มีพระสงฆ์จำพรรษาสืบมาจนทุกวันนี้
ช่วงสุดท้ายของ "ตะลอนตามอำเภอใจ" สำหรับผมแล้วคงต้องบอกว่าบ้านเมืองเราในช่วงที่พม่าตีกรุงศรีอยุธยาแตกนั้น เหตุผลหนึ่งที่น่าเศร้าใจคือ ความแตกแยกของข้าราชการ ทุจริต คอรัปชั่น และขาดความสามัคคี จนทำให้บ้านเมืองพังพินาศ...!!!
"นายตะลอน"
********************************************
